“Nước xa” có cứu được “lửa gần”?

Bốn nhóm vay bất động sản (BĐS) vừa được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) loại khỏi danh mục các khoản vay phi sản xuất vào trung tuần tháng 11 vừa qua, trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp (DN) ngành BĐS đang khổ sở vì thiếu vốn và thanh khoản thị trường kém. Nhiều DN đang phập phồng hy vọng sẽ thoát khỏi tình trạng “ngàn cân treo sợi tóc” hiện tại.

Công văn mới của NHNN được ví như một cái “phao” cho nhiều DN BĐS sau một thời gian dài nguồn vốn cho lĩnh vực này bị siết chặt theo Nghị quyết 11. Bốn nhóm vay BĐS đã được đưa ra khỏi danh sách các khoản vay phi sản xuất, nghĩa là không còn hạn chế, DN có nhu cầu cứ gõ cửa ngân hàng.

* “Hé cửa” cho vay

Bốn nhóm vay BĐS được loại khỏi phi sản xuất bao gồm: Vay để sửa chữa nhà và mua nhà để ở mà nguồn trả nợ bằng tiền lương, tiền công của khách hàng vay; xây dựng nhà để bán, cho thuê cho người thu nhập thấp, công nhân lao động tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế; xây dựng nhà ở cho công nhân khu công nghiệp nhưng không thu tiền thuê nhà hoặc thu tiền thuê với giá thuê không vượt quá mức giá cho thuê nhà ở do UBND cấp tỉnh ban hành; xây dựng các công trình, dự án phát triển nhà ở sắp hoàn thiện và sẽ được bàn giao, đưa vào sử dụng trước ngày 1-1-2012.

Nhiều doanh nghiệp bất động sản hiện đang rất khó khăn về đầu vào lẫn đầu ra do chính người mua nhà cũng bị ngân hàng từ chối cho vay. Trong ảnh: Dự án khu dân cư Bửu Hòa của Công ty Minh Luận (ảnh minh họa).

Trước đó, từ khi Nghị quyết 11 của Chính phủ về kiềm chế lạm phát (cuối tháng 2-2011), BĐS được xem là “vùng cấm” tín dụng nên ngân hàng nào cũng ra sức giảm dư nợ theo đúng chỉ đạo của Chính phủ. Điều này đã gây nên tình trạng khó khăn chung cho thị trường BĐS khi không chỉ nhà đầu tư mà bản thân người mua nhà, đất cũng bị siết do nhiều ngân hàng xếp luôn các khoản vay mua nhà, đất dạng tiêu dùng vào danh mục hạn chế. Nhiều dự án BĐS tại TP.Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai… và nhiều tỉnh, thành khác giảm giá mạnh, thậm chí “bán đổ, bán tháo” do áp lực đồng vốn đè nặng. Chính vì vậy, loại 4 nhóm vay BĐS trên ra khỏi vay phi sản xuất được cho là đúng do thời gian qua, nhiều DN BĐS phản ứng vì cho rằng NHNN sử dụng chính sách “cá mè một lứa” khi liệt tất cả các dự án BĐS vào dạng hạn chế cho vay, bất kể dự án đó có cần thiết, khả thi, cấp bách hay đóng góp tích cực vào các chính sách an sinh xã hội hay không.

* Cởi trói hay chỉ là “đòn gió”?

Tuy nhiên, nhiều DN trong ngành BĐS cho rằng, động thái mới của NHNN cũng chỉ mang tính động viên, là “đòn tâm lý”, bởi phân tích kỹ, thì công văn mới chỉ “nới tay” cho vài nhóm vay: vay mua BĐS dưới hình thức tiêu dùng; các dự án nhà ở thu nhập thấp và nhà ở công nhân… Riêng với tiêu chí “các công trình, dự án phát triển nhà ở sắp hoàn thiện và sẽ được bàn giao, đưa vào sử dụng trước ngày 1-1-2012” thì nhiều DN BĐS cho rằng, điều này không khác gì “đánh đố” bởi suốt một năm đầy khó khăn vừa qua, có mấy DN có thể hoàn thành dự án trước thời điểm đầu năm 2012. Và liệu rằng, nếu DN cam kết thực hiện đúng tiến độ này, thì năm 2011 chỉ còn đúng 1 tháng, DN BĐS nào kịp làm hồ sơ vay và giải ngân trong vòng 1 tháng?

Công ty Sơn An có dự án xây nhà cho người thu nhập thấp tại Biên Hòa đang “đói” vốn tín dụng. Trong ảnh: Khách hàng đến xem nhà mẫu trong dự án nhà ở cho người thu nhập thấp của Công ty Sơn An.

Giám đốc một công ty BĐS đang có dự án dân cư tại huyện Nhơn Trạch cho rằng, ông không mấy hy vọng vào động thái “cởi trói” này của NHNN, bởi điều kiện “hoàn thành trước ngày 1-1-2012” là điều không thể do khó khăn về vốn kéo dài khiến DN chậm tiến độ rất nhiều. Mặt khác, quyền cho vay vẫn thuộc về ngân hàng. Theo đó, dự án hiện tại đã được “rót” vào gần 100 tỷ đồng, thiếu khoảng 40 - 50 tỷ đồng nữa, song đến thời điểm này, gõ cửa ngân hàng nào DN cũng bị từ chối.

Bà Nguyễn Kim Chi, Giám đốc Công ty BĐS TNHH Minh Luận cũng cho rằng, “nước xa” khó có thể cứu được “lửa gần”, DN BĐS sẽ còn tiếp tục khó khăn nếu ngân hàng cho vay, song lãi suất vẫn áp trên 20%, chưa kể, nhiều ngân hàng hiện vẫn thẳng thừng từ chối khi DN có nhu cầu. “Mặt khác, với dự án nhà ở cho người thu nhập thấp của chúng tôi thì vay vốn của các ngân hàng thương mại với lãi suất cao là không khả thi. Hy vọng trong năm tới, chúng tôi có thể tiếp cận được nguồn vốn rẻ hơn để có thể bắt đầu thực hiện dự án nhà ở cho người thu nhập thấp của mình” - bà Chi nói. Theo đó, dự án nhà ở cho người thu nhập thấp của Công ty Minh Luận đã có mặt bằng, hồ sơ giấy tờ đầy đủ và “nhấp nhổm” động thổ cả nửa năm nay song vẫn chưa tìm ra nguồn vốn hợp lý.

Vi Lâm