Phòng trừ một số bệnh hại tiêu

Cập nhật lúc 09:08, Thứ Năm, 05/04/2012 (GMT+7)

Đồng Nai là tỉnh có diện tích tiêu lớn thứ 3 trong cả nước với diện tích khoảng 7.600 hécta. Theo nông dân, năm nay mưa nhiều, các vườn tiêu rất dễ bị bệnh. Để hạn chế sâu bệnh trên cây tiêu, bà con áp dụng một số quy trình sau:

* Bệnh chết nhanh

 Tiêu là loại cây trồng rất dễ bị sâu bệnh gây hại. Trong đó, loại bệnh gây hại nguy hiểm nhất là thối gốc, chết dây hay còn gọi là chết nhanh.

Sở dĩ gọi như vậy là từ khi thấy cây tiêu dây bị héo xuống lá rồi chuyển vàng, rụng ào ạt để lại dây, cành trơ trọi chỉ diễn ra trong vòng 7 - 10 ngày), sau đó cây chết trong vòng vài tuần lễ. Quan sát cây bệnh được nhổ lên thì thấy toàn bộ rễ bị thối đen nhất là phần cổ rễ, thân sát mặt đất bị thối rã, vỏ bong ra, có mùi hôi nhẹ. Một khi xuất hiện bệnh sẽ làm chết hàng loạt nọc tiêu, do đó việc phòng trị rất khó khăn, tốn kém và ít mang lại hiệu quả vì khi triệu chứng biểu hiện ra bên ngoài thì có nghĩa là bộ rễ tiêu đã bị nấm tấn công từ 1 - 2 tháng trước.

Vườn tiêu của ông Khanh ở xã Suối Cao (huyện Xuân Lộc) áp dụng phòng trừ dịch hại tổng hợp giảm được sâu bệnh, năng suất cao.
Vườn tiêu của ông Khanh ở xã Suối Cao (huyện Xuân Lộc) áp dụng phòng trừ dịch hại tổng hợp giảm được sâu bệnh, năng suất cao.

Bệnh chết nhanh do một loại nấm sống dưới đất, thích ẩm, gọi là Phytophthora parasitica var. piperana, nấm bệnh này chủ yếu phát sinh, phát triển và lây lan trong mùa mưa, nhất là giai đoạn giữa và cuối mùa mưa. Nấm bệnh có thể xâm nhập hầu hết các bộ phận của cây, như: lá, rễ, thân, nhánh... đặc biệt là các bộ phận nằm trong và sát mặt đất. Vào mùa mưa, mầm bệnh có trong đất được nước bắn tung lên các lá phía dưới thấp làm lá bệnh rụng xuống và tiếp tục chu kỳ lây lan bệnh nhờ nước.

Kinh nghiệm cho thấy, bệnh xuất hiện trên các vườn tiêu từ 3-4 năm tuổi trở lên và khi thấy trong vườn có 5-7% cây chết thì phần lớn cây trong vườn đều đã bị nấm tấn công gây hại. Để phòng trừ bệnh chết nhanh nên xén tỉa cành sát mặt đất khoảng 20 - 30cm, có thể quét dung dịch Bordeaux 10%, vôi vào phần thân tiêu sát mặt đất để hạn chế sự xâm nhập của mầm bệnh. Không lấy hom trong vườn đã bị bệnh chết nhanh, đất trong bầu phải được xử lý bằng nhiệt độ để trừ tuyến trùng, mầm bệnh. Nên dùng giống tiêu sẻ Vĩnh Linh ít nhiễm bệnh chết nhanh. Ngoài ra, trong chăm sóc, nông dân hạn chế gây vết thương cho rễ, thân, thoát nước tốt trong mùa mưa. Cụ thể, trong vườn tiêu nên đào mương thoát nước. Cần bón phân đầy đủ và hợp lý sẽ giúp tiêu chống chịu bệnh tốt hơn, chú ý bổ sung vôi và phân hữu cơ hoai mục. Thường xuyên thu nhặt tàn dư thực vật như lá, cành, rễ, cây bệnh trong vườn mang đi tiêu hủy. Vườn tiêu bị bệnh không nên trồng lại ngay, cần tiến hành xử lý mầm bệnh và chờ ít nhất 6 tháng đến 1 năm mới trồng lại.

* Bệnh chết chậm

 Bệnh này làm cây tiêu sinh trưởng chậm, èo uột, rụng đốt, thối rễ và gốc, phần mạch dẫn nhựa thân dây có màu nâu đen. Từ khi cây bệnh đến khi cây chết kéo dài vài ba tháng đến một năm. Bệnh “chết chậm” do một loại nấm sống trong đất gọi là Fusarium oxysporum gây ra, bệnh xuất hiện và gây hại nặng trên những vườn tiêu bị ngập úng, thoát thủy kém, ít thoáng khí, bón thừa đạm... Việc phòng trị bệnh chết chậm cũng tương tự như bệnh chết nhanh.

* Bệnh rụng lóng, chết dây (tiêu cùi)

 Bệnh này thường xuất hiện trong mùa mưa, nguyên nhân có thể do nấm Rhizoctonia solani hay do vi khuẩn Pseudomonas sp. gây ra. Triệu chứng chung là bệnh làm cho lá bị vàng, thối và rụng, sau đó lan dần vào lóng làm lóng rụng dần từ trên xuống. Trường hợp bệnh do nấm gây ra, ta thấy hai đầu mắt lóng bị thâm đen trong khi phần giữa lóng vẫn còn xanh và nếu bệnh do vi khuẩn, quan sát ta thấy rễ bị thối nhũng, có mùi hôi, nếu cắt ngang thì thấy mạch bị thâm đen. Cây bị bệnh sẽ sinh trưởng chậm lại, tược non ra chậm, năng suất giảm nhiều, có trường hợp bệnh lan thành dịch rất khó phòng trị. Khi phát hiện cây bệnh xử lý bằng thuốc hóa học như: Saizole 5SC, Copforce Blue 51WP.

* Bệnh tuyến trùng

Cây tiêu bị bệnh tuyến trùng thường cằn cỗi, lá vàng vọt, héo, chót lá đen dần rồi rụng, nếu nhổ gốc lên quan sát ta thấy rễ cong queo, phát triển kém. Nguyên nhân là do tuyến trùng chích hút làm rễ bị nghẽn mạch, phù to tạo nên các nốt u sần giảm khả năng hấp thu nước, dưỡng chất khiến cây sinh trưởng kém. Các loại tuyến trùng phổ biến trên tiêu là Meloidogyne, Pratylenchus, Xiphinema… Để hạn chế tuyến trùng gây hại nên đào mương thoát nước, tăng cường bón vôi, bón phân hữu cơ hoai mục và rải thuốc hạt trừ tuyến trùng.

Nguyệt Hạ (tổng hợp)

 

 

 

 

.
.
;
.
.